Top sách hay

Hồ sơ mật: Danh sách xếp hạng văn học 2020

Published

on

2020 là một năm đầy khó khăn. Hẳn nhiên đó là điều ta dễ và phải chấp nhận. Thế nhưng trong cơn bĩ cực của ánh sáng tối tăm, một vài cánh tay vẫn đang nhoài ra cố gắng kết nối với nhau, giữa người với người, cho những điều tốt đẹp. Nhưng nếu chưa gặp đúng cánh tay của riêng bản thân mình thì 15 cánh cửa văn học sau đây hy vọng sẽ là nơi trú ngụ cho những đôi cánh đã quá rã rời, từ nhẹ đô nhất đến nặng lòng nhất, với một tiêu chí chấm hạng không thể free-style hơn nữa. Xin mời bước vào hành trình đi đến tận cùng đêm tối.

*

15. Phố Hoài (Trần Thị Trường)

Nhà văn của phụ nữ – Trần Thị Trường – đã trở lại với Phố Hoài sau hơn 10 năm ấp ủ. Có thể nói với cuốn sách này, Trần Thị Trường lần đầu tiên thiết lập nên kho từ điển về thời bao cấp bằng chính các nhân vật, câu chuyện và đủ thứ thượng vàng hạ cám hiện diện trong này. Thông qua những nhân vật gặp nhiều trắc trở và đầy biến động theo suốt chiều dài lịch sử, Trần Thị Trường, như người canh gác khu phố hoài niệm, lắng nghe tiếng gió một buổi chiều xưa để ghi chép lại, để tưởng nhớ lại một thời gian khó mà cũng đẹp đẽ với sự sẻ chia.

Phố Hoài (Trần Thị Trường)
Ảnh: Báo Phụ nữ Việt Nam

Cũng chính như nơi tên gọi của cuốn sách này, Phố Hoài sẽ mãi còn đó, vọng mãi, vọng hoài, vọng dài đến độ phức tạp trở thành yếu điểm. Để nói về cái chưa được nhất của cuốn sách này thì đó là độ lê thê, thế nhưng bởi ai cũng thích giật gân những trò cấm cản, nên nó đứng đó và là chứng nhân cho thói buôn chuyện chưa khi nào ngơi. Bởi lẽ, mượn một câu từ Trần Thùy Mai, có ai buôn nhân nghĩa mà trông có lời hay không?

14. Phong cảnh bên này (Vương Mông)

Là một trong những tác gia Trung Quốc được in nhiều nhất ở tại Việt Nam từ tiểu thuyết đến sách nghiên cứu sử học, triết học, Vương Mông từ lâu cho thấy văn nghiệp trải dài với nhiều đỉnh cao, mà một trong số đó không thể không nhắc đến Phong cảnh bên này – bộ thiên trường tiểu thuyết về đời sống tộc người Tân Cương ở thời giao hòa hậu Cách mạng văn hóa, phong trào Tứ Thanh. Bởi lối tuyên truyền đi từ mặt xấu và cái phiến diện mà Phong cảnh bên này đã phải đắp chăn lên bờ xuống ruộng đến hơn 40 năm mới được xuất bản. Tuy thế ở thời điểm này ngay khi ra mắt, giới độc giả trẻ đã đón nhận vô cùng nồng nhiệt và ngay lập tức đoạt giải Mâu Thuẫn lần 9 năm 2015.

Phong cảnh bên này (Vương Mông)
Ảnh: minh.

So sánh một cách không hề khập khiễng, những ai yêu quý Sông đông êm đềm chắc hẳn sẽ thích Phong cảnh bên này như cuộc đối thoại của hai tư tưởng, hai nền văn hóa. Nhưng xét hơn 40 năm vụt qua như một ánh chớp, Phong cảnh bên này vẫn không thoát khỏi bàn tay của sự lỗi thời với lối tuyên truyền đậm chất Cách mạng. Nhưng về tài năng và những kỹ nghệ của chính Vương Mông từ thời kỳ ấy, hiếm có một ai tỉ mỉ mà đầy Dumas một cách như thế.

13. Biên sử nước (Nguyễn Ngọc Tư)

Là một trong những nhà văn Việt Nam “bán vạn bản”, Nguyễn Ngọc Tư từ lâu đã chứng minh được vị thế độc tôn của mình ở dòng văn học sông nước đậm tính miền Tây Nam Bộ. Thế nhưng, không dừng ở đó, với cuốn tiểu thuyết thứ hai (sau Sông) như khởi đầu cho một lãnh địa mới, nhà văn đoạt giải Liberaturpreis 2018 đã kịp làm mới và thay máu văn chương chính mình.

Review Biên sử nước: Tới thời thoát thai
Ảnh: Nhà Sách Phương Nam

Với cuộc hành trình đi tìm trái tim Đức ngài trong hơn hai ngàn không trăm bốn mươi sáu ngày và những hệ lụy sau đó, Biên sử nước tiếp nối những di sản trước khi một lần nữa viết tiếp những thân phận đàn bà long đong chìm nổi trong cái mặn mòi của xứ cù lao bằng một thể nghiệm không mới, nhưng rất cần thiết cho chính tác giả. Dũng cảm, súc tích mà đầy cảm xúc, Biên sử nước như một nhận định, là cú thăng hạng cần thiết cho sự nghiệp của Nguyễn Ngọc Tư. Thế nhưng nhìn nhận một mặt khách quan, Biên sử nước rõ ràng là mới với Nguyễn Ngọc Tư, nhưng không hề lạ với giới độc giả. Chiều sâu, tưởng tượng, đối thoại, kích thích là thứ mà Biên sử nước cần; để không hòa mình, hòa tan, lợn cợn và bì bõm trong dòng sáng tạo của văn học mới Việt Nam.

12. Vòm rừng (Richard Powers)

Với chuẩn tiểu thuyết đoạt giải Pulitzer, Vòm rừng ẩn chứa trong mình độ dày tuyệt đối, tính chính trị dằng dai và khả năng bị cắt rất cao từ (những) tiến sĩ văn chương thích ngồi cào phím khua môi múa mép và bầy tùy tùng lúc nhúc theo sau nếu có cơ may Powers là người Việt Nam. Thế nhưng khác với Donna Tartt khi những chiêm nghiệm mỗi người mỗi khác, Richard Powers lần này đã chạm được tay vào vấn đề nhức nhối không thể không thấy khi kết hợp được lĩnh vực sinh thái cùng với văn chương dựa trên thần thoại, mà ở đây là thần thoại Bắc Âu.

Review Vòm rừng: “Bản hùng ca Moby Dick trên cạn”
Ảnh: I Love Books

Vòm rừng vĩ đại như một cái cây, từ đó tỏa ra nhiều nhánh là nhiều nhân vật – nơi họ gặp nhau, tụ lại, phân chia, tách dòng rồi sẽ phong môi một kiếp nào đó. Lối viết của Richard Powers vốn dĩ loằng ngoằng, đặc biệt như những dây leo vươn ra mọi phía đón lấy ánh sáng; thế nên chuyển ngữ là việc khó khăn, vì những dây leo vốn khó đánh bại, dịch thuật như cách đè nén – cương quá hóa gãy, nhu quá hóa lìa; và bản Việt ngữ là nạn nhân tiếp theo của lối kháng cự tầng tháp Babel. Có những cuốn sách rất khó hoặc không thể dịch (một cách trọn vẹn) và tin chắc rằng Vòm rừng thuộc về phe đó. Nhưng cũng nên nhớ bất toàn vẫn đẹp. Chí ít đã đẹp một cách nào đó.

11. Mình cần nói chuyện về Kevin (Lionel Shriver)

Tuy không thuộc thể loại trinh thám – kinh dị thế nhưng tác phẩm quan trọng nhất của Lionel Shriver này có thể khiến bất cứ ai rùng mình chỉ sau một nửa cuốn sách. Được viết dưới hình thức trao đổi thư từ của cặp vợ chồng sau ngày thứ 5 bi kịch tìm tới; cuốn sách kỳ lạ, hung hăng mà đầy sắc bén này kể về mối quan hệ đối nghịch giữa mẹ và con trai trong những khúc mắt lớn lên từ từ. Liệu người mẹ thành công và có mọi thứ để rồi mang thai chỉ như nghĩa vụ có thể truyền đi cảm nhận hay mã di truyền nào đó cho cậu con trai để sự căm ghét, lạnh lùng ngày càng đến gần trở nên bộc phát?

Review Mình cần nói chuyện về Kevin và công cuộc trả đũa bạo tàn
Ảnh: BachvietBooks

Mình cần nói chuyện về Kevin là cuốn tiểu thuyết tâm lý, sắc sảo, ngộp thở và đầy choáng váng – một lần xuất hiện rồi sủi bọt tăm, để đến sau này khó ai tả được cái vỏ lạnh lùng mà đầy thách thức như cuốn sách này một lần đã từng. Từng chiến thắng giải Orange năm 2003, được chuyển thể thành phim điện ảnh vào năm 2011 với nhiều đề cử danh giá cho giải Cành cọ vàng ở Liên hoan phim Cannes, giải BAFTA, giải Quả cầu vàng… Mình cần nói chuyện về Kevin quan trọng và là độc nhất cho đến ngày nay.

10. Tuổi thơtừ bộ trilogy Những cảnh đời tỉnh lẻ (J. M. Coetzee)

Được biết đến như một trong những nhà văn mai danh ẩn tích nhất trên thế giới, bộ ba Những cảnh đời tỉnh lẻ là cơ hội hiếm hoi mà một J. M. Coetzee yếm thế, xanh xao và có phần nào bạc nhược lần đầu tiên hiện lên tỏ tường trước mắt người đọc. Bộ ba lướt ngang lần lượt từ khi còn nhỏ nơi bình nguyên Karoo với nhiều biến động trong Tuổi thơ để đến với khoảng thời gian chạy sang nước Anh vòng tránh chiến tranh và giảng dạy tại đại học Buffalo trong Tuổi trẻ. Mùa hè khép lại một vòng tuần tự bằng sự kiện phản đối Chiến tranh Việt Nam và Coetzee bị buộc trở về Nam Phi vào năm 71, 72; mở đầu cho một văn nghiệp hoàng huy với hai giải Booker và Nobel Văn chương.

Review Những cảnh đời tỉnh lẻ: Tự vạch trần nội tâm của người đàn ông yếm thế
Ảnh: Nhà Sách Phương Nam

Có thể nói trong bộ trilogy này, Tuổi thơ là cuốn hay nhất và kỳ lạ nhất bởi nó vượt thoát khỏi những motif nhân vật thường thấy của vị giáo sư nơi trường đại học hay một lão già ở vùng biên giới; để đến với cái yếm thế trong một vỏ bọc vô cùng ẩn danh, đến với bản nguyên lạ kỳ mà đầy sức hút – từ cuộc trốn chạy làn sóng hư danh mà Pychon ơi, hãy đến và bắt tay đi – chính kẻ đồng mộng dị sàng đầy trân quý này.

9. Những thứ trong suốt (Vladimir Nabokov)

Một cuốn sách lãng mạn, mơ màng và rất đỗi trong trẻo. Tiếp nối sự thành công nội vi của các cuốn tiểu thuyết Nabokov mà ông đã dịch trước đó, trong năm nay Thiên Lương có dịch thêm hai cuốn của thi hào Nga: Phòng thủ Luzhin Những thứ trong suốt.

Những thứ trong suốt (Vladimir Nabokov)
Ảnh: Thiên Lương

Với dung lượng ngắn và cốt truyện không có trình tự làm cuốn sách trở nên dễ dàng và hữu tình đến lạ, Những thứ trong suốt kể về bốn cuộc viếng thăm một ngôi làng nhỏ ở Thụy Sĩ của Hugh Person – bốn câu chuyện hoàn toàn khác nhau với mục tiêu và thủ đoạn hoàn toàn khác biệt. So với người anh em của mình, Phòng thủ Luzhin có những thứ mà cuốn tiểu thuyết nhỏ này không làm được: một cấu trúc hoàn hảo và hình thức luận siêu hình thông qua bộ môn cờ vua và chuyện tình yêu của Luzhin cũng rất xuất sắc, nhưng Những thứ trong suốt có những thứ lóng lánh khác, đó là một áng văn nguy hiểm, lập dị và cơ hội để ngôn từ của Nabokov về đúng sự lãng mạn của nó. Thiên Lương là một người dịch biến động, nhưng với những cuốn mỏng như Pnin Mây, hồ, tháp, ông có một sự kìm hãm mình nhất định, thứ văn chương ông dịch ra bớt khó hiểu hơn, từ đó làm cho ta gần Nabokov hơn, không phải là Nabokov gần ta, theo một cách nào đó.

8. Người đến từ Mariupol (Natascha Wodin)

Là một tiểu thuyết – bán tự thuật dựa trên những sự kiện có thật trong gia đình nhà văn người Đức gốc Ukraine – Natascha Wodin – cuốn tiểu thuyết nổi bật này đi qua như cơn bão quấy làm tan tác một cây gia phả. Như lời trần tình khi viết cuốn sách này của chính tác giả “Nạn nhân sống sót từ trại tập trung trở về đã viết nên hàng loạt tác phẩm văn chương mang tầm quốc tế, sách họ viết về nạn diệt chủng đối với người Do Thái xếp đầy thư viện, thế nhưng những công nhân không phải Do Thái hồi đó bị bắt đi cưỡng bức lao động, lại im lặng, chẳng ai viết lách gì”, vì thế nó cũng quan trọng như Svetlana một lần đã từng.

Người đến từ Mariupol (Natascha Wodin)
Ảnh: minh.

Với Người đến từ Mariupol, Natascha đã viết về một thế hệ người Ukraine chịu ách gông kìm của hai nền độc tài chính trị đồng thời, về những vô luân họ đã gặp phải – thế hệ mất đi tiếng nói, niềm tin, và sẽ chẳng bao giờ trở lại như trước. Dữ dội mà xót xa, hùng hồn mà đầy cảm xúc; Người đến từ Mariupol là một tiểu thuyết dũng cảm. Thế nhưng nhỏ bé ở một góc độ, Natascha Wodin vẫn chưa phân loại được tiểu thuyết này để biến nó ra sống đời riêng lẻ, tách bạch khỏi dòng ghi chép về Holocaust ngập tràn kệ sách.

7. Jude – Kẻ vô danh (Thomas Hardy)

Một sự bắt đầu và là kết thúc. Kết thúc sự nghiệp viết tiểu thuyết của Thomas Hardy và mở ra một thế giới tiểu thuyết hiện đại mới. Guardian viết như thế trong bài đánh giá 100 cuốn tiểu thuyết tiếng Anh hay nhất mọi thời đại. Và Jude đứng thứ 26, trên cả Bà Dalloway. Với một giọng văn mẫu mực, đậm chất hiện thực, Hardy tiếp tục sử dụng cấu trúc nhân vật chính để kể về địa hạt Wassex tưởng tượng, nơi xuất hiện trong cả Far From the Madding Crowd Tess of the d’Urbervilles.

Jude – Kẻ vô danh (Thomas Hardy)
Ảnh: ELLE

Cũng với một câu chuyện ấy, về Jude Fawley và rất nhiều nhân vật nữ và sự cởi về câu chuyện tình dục không làm xóa nhòa đi chất hiện thực và mở lối cho tiểu thuyết một con đường mới, song chấm dứt sự giáo điều của phong cách cũ giữa lòng thời đại Victoria, một nước Anh cũ xưa nghèo khổ. Không có những kịch tính như Far From the Madding Crowd, Jude là một thước truyện thể nghiệm bằng cách cắt ngắn những xung đột để đi vào thể hiện nội tâm và phản tỉnh của tác giả với cái nhìn hiện thực cuối cùng của mình, một hiện thực bẻ vỡ bằng tình dục và những danh tiếng. Kết cục vẫn như cũ, con nòng nọc trong ao tù vẫn không kịp hóa ếch mà tan với sự suy đồi nhân tính của mình. Nguyễn Thành Nhân là một người dịch tốt, trung thành, một cuốn sách an toàn, đúng như tinh thần cổ điển của nó.

6. Người giao sữa (Anna Burns)

Thật kỳ lạ (hay không lạ kỳ) khi một tác gia người Ireland có thể am hiểu về vòng bát quái một cách trọn vẹn như Anna Burns, bởi lẽ trong cuốn sách đoạt giải Booker này, có một vòng tròn với hai đầu xoáy đi ngược vào nhau, chuyển hóa lẫn nhau, không có điểm dừng là điều hiển hiện. Ít ra bằng sự loạn trí (hay cũng có thể bởi do hormone của tuổi mới lớn hoặc Alzheimer đang tiêu hóa dần những tế bào não) mà Burns đã bày ra được thế cờ với 64 quân hầu đằng đằng sát khí mà đạn đã sẵn lên nòng chỉ còn chờ bắn vào ai dũng cảm đọc nó. Quân vương luôn luôn nấp sau ả hậu, cũng là chính trị nấp sau văn chương, là duy ý niệm nấp sau vô phương ngàn hướng, là cái giả khờ nấp sau khôn ngoan…

Người giao sữa (Anna Burns)
Ảnh: ictvietnam.vn

Người giao sữa là áng văn như thế, là bức màn chia hai, là phông nền hắt bóng – là nó nhưng không phải nó – là người giao sữa nhưng không phải người giao sữa. Ai như đang muốn vào trại tế bần hãy đi vào đây với bầu không khí ngập tràn cổ tích – nơi mà tiên tử được gắn súng ống còn kẻ phàm trần trở nên ngu ngơ. Rất Anna Karenina – ngoại tình tiên phong. Rất Burns – nhiều kiểu bùng cháy.

5. Trường ca Achilles (Madeline Miller)

Mất hơn 10 năm để hoàn thành một áng sử thi thoát xác ra khỏi cốt truyện đã quá quen thuộc của Odyssey. Với Trường ca Achilles, Madeline Miller đã chọn con đường không mấy dễ dàng. Một điều phải khẳng định rằng, đây không phải là một fan-fic bắt nguồn từ trong Homer, mà nó độc lập, có chỗ đứng, có ảnh hưởng và tầm quan trọng riêng. Từ việc tách Achilles khỏi những điển tích vốn dĩ quen thuộc đến việc đẩy Patroclus thành nhân vật chính; Madeline từng bước khử đi dáng vẻ bao trùm ở nơi tổng thể, mang đến người đọc một lãnh địa riêng với cuộc tình đẹp đến vô tường tận của hai anh hùng vượt thoát khỏi những số mệnh, bi kịch, trả thù, tỵ hiềm, tai ương.

Trường ca Achilles (Madeline Miller)
Ảnh: minh.

Có những tác gia trong suốt sự nghiệp loanh quanh tìm tiếng nói riêng, tìm gió phong môi phôi thai ý niệm; nhưng Madeline Miller dường như không cần điều đó, vì vốn dĩ Trường ca Achilles đã là quá nhiều và là tất cả. Từng chiến thắng giải Orange năm 2012, Trường ca Achilles đến nay vẫn chứng tỏ sức hút của bản thân mình khi một lần nữa quay trở lại danh sách bán chạy của tờ The New York Times đầu tháng 12 năm nay sau hơn 10 năm phát hành.

4. Tuyển tập Modiano (Patrick Modinano)

Nếu Séc là nền văn chương được giới thiệu nhiều nhất trong năm vừa qua, thì Modiano lại là tác gia được dịch nhiều nhất với 4 đầu sách – những trước tác tiêu biểu cho sự nghiệp lãng quên. Rõ ràng rằng ai cũng có thể tuyên bố Modiano một màu, nhưng sự một màu đó ẩn chứa ngập tràn sắc độ. Ông một màu nhưng không một màu mà một màu đó vận động trong chính khoảng không chỉ có một màu, với những nhân vật không hơn một màu nối dài như chuỗi những phim âm bản để màu lãng quên thành ra nhiều màu, thành khoảng ombre đầy tràn sắc độ, mà “trường đoạn đau đớn ở ga tàu điện ngầm George-V” hay “cuộc truy hoan bi thảm” là những cấp độ bị lỗi kỹ thuật khi những màu sắc đè chồng lên nhau, bởi sự đãng trí, cái lãng quên, người mẹ Bắc Phi, người cha cách mệnh, người em đã xa.

Tuyển tập Modiano (Patrick Modinano)
Ảnh: Sài Gòn Giải Phóng

Cũng giống như bộ trilogy từ Coetzee, Những đại lộ vành đai, Kho đựng nỗi đau, Hoa của phế tíchCon chó mùa xuân là những phong hóa của xứ Paris đã thành rêu phủ, với chuỗi nhân vật work-in-progress không ngừng kết thúc từ cuốn sách này đến cuốn sách kia. Ai không ngại cuộc đời hai màu, xin vào cửa này!

3. Những câu chuyện về khu phố nhỏ ven sông (Jan Neruda)

Chưa khi nào văn học Séc được mùa như năm vừa qua. Việc in tiếp tục Čapek, Kundera, tái bản Kafka hay giới thiệu mới Hašek đã cho thấy sức sống mãnh liệt của nền văn học này, mà một trong những nhà văn quan trọng nhất thế kỷ 19 – Jan Neruda cũng đã kịp đến với độc giả Việt Nam.

Tương tự Sue với bộ Bí mật thành Paris hay Zola với bộ Ba thành phố, Những câu chuyện về khu phố nhỏ ven sông cùng kết cấu đơn giản, các nhân vật mới lạ trong sự quan sát đầy tự nhiên đã khắc họa thành công một xã hội đương thời đầy tỵ hiềm, ganh ghét, ích kỷ, vụ lợi; nhưng cũng đồng thời qua đó, sự yêu thương, nỗi đồng cảm và những cánh tay dang rộng vẫn luôn chào đón. Một tập truyện ngắn vô cùng quan trọng. Và tác phẩm của Neruda như một hí trường ngập tràn tính cách từ những nhân vật – ta cứ vào đấy và hãy dạo chơi; mua vé, đến cửa và ngồi nghe hát – cả một xã hội đầy những drama (karma) sẽ đến bên bạn.

2. Hồ sơ Rachel (Martin Amis)

Cuốn tiểu thuyết đầu tay hoang dã và đầy thô vụn của Martin Amis – một trong 50 nhà văn Anh vĩ đại nhất kể từ năm 1945 đến nay – đã khắc họa được một tuổi trẻ bật tung nội lực trong những biến động vô cùng cá nhân: về cuộc sống, sự trưởng thành, những khám phá dục tính và những trách nhiệm đầu đời.

Hồ sơ Rachel (Martin Amis)
Ảnh: Báo Sinh viên Việt Nam

Tiếp nối thế hệ Beat nhưng đã thoát khỏi con đường ngự trị của thời kỳ jazz vàng son mà Kerouac là một đại diện xuất sắc; với Hồ sơ Rachel, nhân vật Charles Highway của Amis biến thân trở thành một trong những tượng đài châm biếm xã hội trong nét thô vụng, kệch cỡm, gợi tình mà đầy sức hút. Một tác phẩm không thể bỏ qua. Nào, Kerouac! Hãy bỏ chiếc xe cà tàng chạy suốt mùa đông mùa hạ, những cảnh trần truồng, những ngôi nhà chứa ở Mễ Tây Cơ – lại đây mà ngồi với nhau, hai ta sẽ có một cuộc đời khác – mở toang, phóng túng, hư hao, chơi bời nhưng đầy e sợ trong trái tim kia – nếu gặp Amis, cho tôi gởi lời chào, đến Kerouac.

1. Người trong gương (Will Eaves)

Người trong gương là một tiểu thuyết mê lộ tuôn trào đa góc nhìn, một vùng không gian thấm đẫm tính Kafka dàn phẳng. Với tác phẩm này, tiểu thuyết gia người Anh Will Eaves đã dựa trên câu chuyện có thật vào những ngày cuối đời của nhà toán học, logic học và mật mã học Alan Turing để khắc họa nên một tâm hồn cô độc, một số phận đã quá mỏi mệt cho những trầm kha ông phải gắng chịu.

Review Người trong gương: Những siêu hình tâm trí
Ảnh: I Love Books

Đây rõ ràng là một tác phẩm không hề dễ đọc khi cấu trúc thường thấy nơi tiểu thuyết hiện đại bị phá vỡ để đến với những ảo ảnh đan chồng, những dằn xé nội tâm để rồi mắc kẹt trong mê cung của đêm trường tăm tối. Kết hợp giữa hiệu ứng màn trập chuyển cảnh với tốc độ nhanh, những miêu tả đẹp đẽ vô song cùng những hình tượng đậm tính thần thoại; một khi đã hòa vào đây, đã sống một cuộc đời khác cùng Alan Turing, người đọc sẽ như Theseus cùng sợi chỉ đỏ bước ra về phía ánh sáng khỏi hang quái vật.

*

Ngoài ra do bức tường chữ của top 15, những cuốn sách như Chiếc xe đạp bị mất cắp từ Ngô Minh Ích, Nàng tóc đỏ của Orhan Pamuk, Trong khi chờ Bojangles của Olivier Bourdeaut hay Kho báu bị nguyền rủa của Michel Bussi là không thể không gọi tên và rất xứng đáng để được ghi nhận. Những tên tuổi sau đây cũng rất ngang sức nhưng không có trong danh sách chỉ bởi tác giả vẫn chưa đọc xong, hoặc chưa có cơ hội đọc. Bao gồm Những cậu bé kẽm của Svetlana, Châu Phi nghìn trùng của Isak Dinesen, Chết giữa mùa hè của Yukio Mishima, Căn phòng Giovanni của James Baldwin, Chuyện trẻ con của A. S. Byatt…  Ngoài ra những tên tuổi hot nhưng đầy thất vọng cũng đã không thể góp mặt trong này, mà hiển hình là 2666 trước một Đêm Chile đầy ngập hào quang. Xin cúi đầu nhận lỗi.

Hết.

minh.

Top sách hay

Đọc sách gì cho bé ngủ ngon vào buổi tối?

Published

on

By

Dỗ các bé nhỏ hiếu động vào giấc ngủ mỗi đêm luôn là công việc cực kì khó nhọc với những bậc phụ huynh. Khi chính chúng ta cũng đã thấm mệt sau một ngày làm việc vất vả thì làm sao có thể dịu dàng ru bé vào giấc ngủ thật nhanh để bé đủ giấc và khỏe mạnh?

Bookish đã tổng hợp lại những cuốn sách có thể sẽ là trợ thủ đắc lực của bạn trong việc ru bé ngủ theo hai tiêu chí sau đây: những sách bạn tự đọc để nghiên cứu phương pháp cho con ngủ hiệu quả; những sách bạn đọc cùng con vào ban đêm để bé vừa học, vừa phát huy trí tưởng tượng, vừa nhẹ nhàng chìm vào giấc ngủ. Hãy tham khảo danh sách nhé!

1. Cho Con Yêu Giấc Ngủ Ngon

Giấc ngủ cần thiết với tất cả mọi người. Đối với trẻ em, giấc ngủ lại càng quan trọng, ảnh hưởng đến sự phát triển cả về thể chất lẫn tinh thần của trẻ; ảnh hưởng tới trí thông minh và tính tình của trẻ. Một giấc ngủ ngon sẽ hỗ trợ hệ thống miễn dịch, giúp cơ thể chống lại các bệnh nhiễm khuẩn và trẻ ít bị ốm hơn. Ngược lại, nếu trẻ bị rối loạn giấc ngủ, thiếu ngủ, mất ngủ, sẽ khiến trẻ dễ cáu gẳt, quấy khóc, không tập trung, mệt mỏi. Vì vậy, trẻ muốn mau lớn, khỏe mạnh thì phải có giấc ngủ ngon, ngủ đủ thời gian và giấc ngủ sâu.

Tuy nhiên, để trẻ có được một giấc ngủ ngon không phải là vấn đề đơn giản. Có nhiều điều chúng ta cần tìm hiểu, có nhiều phương pháp chúng ta cần học hỏi trong cuốn sách này để giúp trẻ có giấc ngủ ngon.

Hãy cùng nhau đọc nhé!

2. Sự Kì Diệu Của Cơ Thể - Bí Mật Của Giấc Ngủ

Bố mẹ có bao giờ thắc mắc về giấc ngủ của mình không?

Rằng tại sao mình phải ngủ?

Ngủ nó mang lại những lợi ích gì?

Các con vật như gà, chó, mèo, heo… có ngủ như mình không?

Có con tại sao ban đêm không ngủ?

Tại sao có nước lại trái khung giờ với mình?

Bạn có đặt câu hỏi không – chứ trẻ thì có đó.

Nếu bạn có thắc mắc và đã giải đáp được thì thật tuyệt. Nhưng chắc có lẽ bạn phải dùng một cái gì đó để chỉ lại cho con biết chứ đúng không?

Con nếu bạn chưa giải đáp được thắc mắc này. Thì cách tốt nhất bạn hãy thú nhận với con rằng: “Con yêu, bố mẹ cũng không biết lý do tại sao nữa, mình cùng tìm hiểu con nhé!”

Bí mật của giấc ngủ sẽ giúp bố mẹ dù bố mẹ ở 1 trong 2 trường hợp nào ở trên nhé!

À còn nữa, thay vì bạn cố công giải thích với trẻ không được sử dụng điện thoại hay đồ điện tử vào ban đêm thì bạn có thể mượn quyển sách này để cho trẻ cái nhận thức về điều đó – đỡ biết bao nhiêu bố mẹ nhỉ!

3. Cẩm Nang Chăm Sóc Bé Sơ Sinh: Bữa Ăn Và Giấc Ngủ

Tác giả Hà Chũn là đồng tác giả các cuốn sách về nuôi dạy con bán chạy như: Nuôi con không phải là cuộc chiến, Ăn dặm không phải là cuộc chiến, Kỷ luật bàn ăn dinh dưỡng cân bằng… với hơn 13 năm tư vấn về bữa ăn và giấc ngủ của bé, chị đã hiểu được những lo lắng trong quá trình chăm sóc con nhỏ đặc biệt là những ai lần đầu làm mẹ vì vậy cuốn sách Cẩm nang chăm sóc bé sơ sinh: Bữa ăn và Giấc ngủ như là một món quà đặc biệt chị dành cho các mẹ. Với hình minh họa đẹp mắt và thông tin ngắn gọn thực tiễn cuốn sách sẽ giúp bạn đọc:

- Xác định mục tiêu đầu tiên và tối quan trọng nhất tỏng một rừng những lời khuyên hữu ích về ăn ngủ và hoạt động liên quan tới bé.

- Cách cho bé ăn hiệu quả, ăn chủ động ngay từ đầu, giúp bé có điểm xuất phát thật tốt, ngay trong từng bữa ăn.

- Giải đáp mọi thắc mắc về lịch sinh hoạt và giấc ngủ của bé. Đi kèm lịch mẫu: cụ thể theo từng tuần, bao gồm cả các lịch đệm. Kế hoạch thực hiện tự ngủ theo từng bước cụ thể – dễ làm – dễ đúng.

4. Cùng Bé Thư Giãn Và Bồi Đắp Cảm Xúc Tích Cực - Xin Chào Giấc Ngủ

Đối với trẻ, đi ngủ có thể là việc khó khăn và đáng sợ. Vấn đề này được Xin Chào Giấc Ngủ giải quyết bằng bốn bài học đơn giản như những “nghi thức” nhỏ để chào đón giấc ngủ. Qua các động tác vui nhộn và gần gũi, trẻ học cách nhận biết dấu hiệu cơn buồn ngủ, thư giãn và an tâm trong chiếc “tổ” của mình mỗi đêm.

Xin Chào Giấc Ngủ nằm trong xê ri Cùng bé thư giãn và bồi đắp cảm xúc tích cực của Anne Crahay hợp tác với chuyên gia nghiên cứu về vận động giáo dục Marie-Anne Saive. Phương pháp đưa ra trong xê ri sách lấy cảm hứng từ Brain Gym®, một cách thức tiếp cận giáo dục “kết nối tư duy (brain) và cơ thể (gym) và kích thích/đánh thức niềm vui thích học tập bằng vận động”.

5. Ngủ Ngon Nhé Trăng

- Một kiệt tác sách tranh thiếu nhi được nhiều thế hệ độc giả say mê
- Đã bán gần 50 triệu bản toàn thế giới
- Top 100 cuốn sách thầy cô khuyên đọc, Hiệp hội Giáo dục Quốc gia Mỹ bình chọn
- Đứng thứ 4 trong Top 100 cuốn sách tranh tốt nhất, School Library Journal của Mỹ xếp hạng
- Được hàng ngàn phản hồi 5 sao trên amazon.com

Trong một căn phòng màu xanh, thỏ con nằm trên giường chờ giấc ngủ tới. Chú lần lượt chúc ngủ ngon từ những đồ vật thân thương quanh mình - ba con gấu nhỏ trên ghế, đồng hồ, đôi tất, găng tay len... tới những thứ xa xôi mà chú vẫn nghe được bằng tai, nhìn được bằng mắt...

Thỏ con cứ nói “ngủ ngon nhé” mãi cho đến khi tất cả đều trở nên xa xăm, mờ nhòe... Và lời của chú đã trở thành lời chúc chủ ngon cho cả thế gian.

Ra đời từ 1947, Ngủ ngon nhé trăng có lẽ là cuốn sách tranh ru em nổi tiếng nhất và được yêu mến nhất từ trước đến nay.

6. Ngủ Ngon Nhé, Công Trường

Hãy tắt máy, hãy ngừng việc lại,
Thả lỏng bánh, ngả lưng, thôi nhả khói,
Này đội xe ta, hãy thôi thở phì phò,
Gối đầu nhau say ngủ, và mơ.

Xe Cẩu, Xe Trộn Bê Tông, Xe Ben, Xe Ủi Đất… xe nào cũng như người đàn ông mạnh mẽ, lao động miệt mài đến phút cuối của ngày. Lời thơ gọn gàng với nhịp điệu gấp gáp quyện cùng nét vẽ vững chãi, tạo nên bài ca lao động hăng say và cuốn hút từ đầu đến cuối.

Rồi tất cả cùng chìm vào giấc ngủ êm đềm, Ngủ ngon nhé, công trường!

7. Tớ Yêu Cơ Thể Mình - Tập 3: Những Điều Thú Vị Về Giấc Ngủ

Tớ yêu cơ thể mình là bộ sách Ehon Nhật Bản giúp bé khám phá bản thân và tập các thói quen tốt để yêu và bảo vệ cơ thể của chính mình.

Đó là những bài học nhẹ nhàng, từ những người xung quanh bé. Bộ sách có những hình minh họa lớn, trực quan để bé có thể quan sát, nhận biết và nắm bắt được nội dung của sách. Khổ sách vuông lớn, phù hợp với cả những bạn đang bắt đầu tập đọc.

Con người ai cũng cần ngủ. Bạn có nghĩ rằng cơ thể không làm gì cả khi chúng ta đang ngủ không?

Trẻ em lớn lên trong giấc ngủ đấy!

Vậy nên, các bạn nhớ ngủ đúng giờ và đủ giấc nhé!

8. Chúc Bé Ngủ Ngon!

Chúc bé ngủ ngon! là tập sách viết về các hoạt động trước khi đi ngủ cùng lời trò chuyện đáng yêu và câu lặp lại “chúc các bạn ngủ ngon nhé!” giúp trẻ hào hứng với việc chuẩn bị đi ngủ và ngủ ngon


9. Ehon Kích Thích Thị Giác - Chúc Bé Ngủ Ngon!

Việc nâng cao khả năng ghi nhớ vốn từ tiếng anh là bước đệm vô cùng quan trọng, hiểu được điều này, bộ sách ehon Black and White books sẽ giúp bé ghi nhớ cực nhanh qua các câu chào của các bạn động vật ấy

Hình ảnh kèm theo sinh động, hấp dẫn theo từng chủ đề giúp bé dễ dàng nhận biết, tạo cho bé sự hào hứng khi bắt đầu bài học.

Việc ghi nhớ từ vựng chưa bao giờ dễ dàng hơn thế. Hãy để bộ ehon Black and White books trở thành người bạn đồng hành cùng bé yêu học tiếng anh ngay từ những từ ngữ đầu tiên.

Hết.

Đọc bài viết

Top sách hay

SUMMER READING: Phiêu lưu cùng những trang sách hè

Published

on

By

"Mùa hè" - chỉ hai từ ấy thôi cũng khiến lòng ta rộn ràng, nao nức mong chờ những khởi đầu mới, những kỳ nghỉ dài để "refresh" lại bản thân sau biết bao tháng ngày học tập, lao động mệt mỏi.

Nhưng không phải chuyến đi hè nào cũng có thể trở thành hiện thực. Vô vàn trở ngại như giá xăng tăng, thời tiết nắng gắt, khói bụi, kẹt xe... thậm chí gánh nặng cơm áo gạo tiền có thể khiến những "mọt sách" phải chịu cảnh bó mình trong thành phố suốt những ngày hè.

Vậy thì tại sao ta không ngao du mùa hè qua trang sách?

Phương Nam Book giới thiệu đến bạn đọc những cuốn sách tưởng chừng nhỏ bé nhưng hàm chứa bên trong cả một thế giới diệu kì. Thế giới trong sách có thể là vùng Bảy Núi với biết bao huyền thoại ly kỳ trong Chú bé Thất Sơn, miền quê thanh bình chuyên chở những kỷ niệm tuổi thơ trong Rung cảm đầu đời, vẻ đẹp thiên nhiên trù phú của khu trang trại ở Wisconsin nước Mỹ được khắc họa rất hấp dẫn trong Niên lịch miền gió cát...

Hoặc khi nào bị căng thẳng bởi tiếng còi xe, tiếng huyên náo của đô thị, bạn luôn có thể lật giở một trang sách và lắng nghe Khúc hát của cây, hay nghe tiếng thông reo, tiếng hoa rung rinh trong gió khi ngắm nhìn những bức tranh màu nước tái hiện xứ ngàn hoa thật lung linh trong Cảnh sắc Đà Lạt...

Và còn rất nhiều chuyến phiêu lưu, những khung cảnh trác tuyệt ẩn chứa trên những trang sách, đang chờ bạn đọc bước vào khám phá.

Chú bé Thất Sơn

Chuyến nghỉ "hè sớm" về thăm quê ngoại đã cho hai chị em Nam gặp Siêng - "thổ địa" nhỏ của vùng Thất Sơn.

Theo bước chân Siêng, Nam được khám phá một thế giới mới thú vị. Nơi ấy có đồng ruộng bao la, có dòng kinh Vĩnh Tế mát lành, có vị cá nướng trui thơm lừng, có món khoai mì rẫy ngọt bùi,... Và còn biết bao nhiêu chuyện ly kỳ của vùng Bảy Núi.

Chú bé Siêng ấy, gia cảnh mồ côi, tối ngủ nhờ chòi vịt, ngày chăn trâu kiếm từng bữa cơm. Nhưng Siêng vẫn cố bám trường bám lớp, theo đuổi lớp học bổ túc hàng đêm. Ngay cả khi số phận tiếp tục thử thách, Siêng làm mất trâu, bị đánh đập, bị chèn ép và cả bị bắt, chú bé vẫn cố gắng từng chút nhích về tương lai.

Rung cảm đầu đời

Tuyển tập gồm 50 bài thơ được tác giả Lê Quốc Triều sáng tác rải rác từ những năm học lớp 3 đến lớp 9. Mỗi bài thơ đều được ghi lại bằng cái nhìn trong trẻo, thuần khiết của một đứa trẻ đối với từng nhân vật hay sự kiện xảy ra trong đời sống. Đó có thể là lời tâm tình đầy thấu hiểu về những người thân yêu trong gia đình; những kỷ niệm khó quên bên mái trường, thầy cô, bè bạn; là tình yêu thương dành cho những con vật nhỏ bé của một trái tim giàu xúc cảm; là niềm gắn bó với quê hương yên bình hay những trò chơi thuở nhỏ thật khó quên...

Nhìn lại cuộc sống đẹp biết bao

Ông Chan Jae Lee và bà Kyong Ja An cùng sinh năm 1942 tại Seoul, kết hôn với nhau vào năm 25 tuổi, có một con trai và một con gái. Năm 1981, ông bà nhập cư đến Brazil. Tại đây, ông Chan mở cửa hàng kinh doanh quần áo, còn bà Marina đảm nhiệm chức hiệu trưởng trường dạy tiếng Hàn ở São Paulo và giảng dạy Văn học Hàn Quốc tại một trường quốc tế.

Ông bà bắt đầu vẽ tranh và viết bài đăng lên Instagram như một cách tiêu khiển khi hai cháu ngoại là Arthur và Allan chuyển đến Hàn Quốc vào năm 2015. Sau đó, khi đứa cháu nội Astro chào đời ở New York, trang Instagram của ông bà tiếp tục là nơi lưu giữ những tranh vẽ và bài viết dành tặng cho cả ba đứa cháu.

Những cảnh đời tỉnh lẻ - Mùa hè

Từ xưa đến nay không có nhiều nhà văn vừa được giới phê bình khen ngợi lại vừa chinh phục được đông đảo độc giả. J. M. Coetzee nằm trong số đó. Tuy nhiên, tác giả Nam Phi này hiếm khi nói về bản thân mình, cho đến khi Tuổi thơ được xuất bản vào năm 1997, hé mở những hồi ức chân thực về sự khởi đầu của nhà văn trẻ với lối tự thuật bậc thầy. Tiếp theo đó là những năm tháng dịu dàng và mãnh liệt của Tuổi trẻ và cách kể chuyện hài hước, khác thường ở Mùa hè.

Bộ ba tác phẩm hợp thành Những Cảnh Đời Tỉnh Lẻ như một bức chân dung buồn bã pha lẫn khôi hài về cuộc đời của một nghệ sĩ, người luôn phải xoay trở để tìm ra hướng đi của riêng mình giữa các mối quan hệ trong giới học thuật và chính trường Cape Town sục sôi dưới chế độ Apartheid.

Cảnh sắc Đà Lạt - Xứ ngàn hoa

Không mang góc nhìn chuyên sâu như những công trình nghiên cứu hay du khảo về Đà Lạt, Cảnh Sắc Đà Lạt - Xứ Ngàn Hoa đơn thuần là chút tâm tình qua tranh vẽ của một lữ khách từ những lần bước chân theo đường hoa ngoạn cảnh rồi không biết tự bao giờ lòng trót lưu luyến, gắn bó với thành phố xinh đẹp này như quê hương thứ hai.

Qua hơn một trăm bức tranh màu nước công phu, Đà Lạt hiện lên lung linh mờ ảo trong màn sương với những căn nhà cổ, những con dốc hoang sơ, dăm cảnh sinh hoạt của cư dân phố núi cùng vô số loài hoa thơm cỏ lạ... Ghi nhận lại vẻ đẹp của một thành phố thơ mộng không chỉ là cách bày tỏ tình yêu của họa sĩ Phạm Công Tâm mà còn là tấm lòng tha thiết muốn lưu giữ những giá trị xưa cùng nỗi đau đáu trước không gian cảnh sắc đang có nguy cơ bị mai một dần trước đổi thay của sự phát triển.

Niên lịch miền gió cát

Niên Lịch Miền Gió Cát như một sự tổng hòa giữa lịch sử tự nhiên, nghệ thuật miêu tả phong cảnh bằng ngôn từ và cả triết học. Bằng việc ghi chép lại những thay đổi của sinh vật tại khu trang trại ở Wisconsin, Leopold đã khéo léo mô tả vẻ đẹp thiên nhiên, mối liên hệ giữa từng sinh vật với cả hệ sinh thái. Những bài viết này không chỉ thể hiện sự quan sát, khảo cứu và kiến văn của Leopold về địa chất - sinh thái, mà còn thể hiện rõ quan điểm của ông về đạo đức đất đai: Một hành động là đúng đắn khi nó hướng tới việc bảo tồn được tính toàn vẹn, ổn định và vẻ đẹp của cộng đồng sinh vật. Hành động đó là sai nếu không bảo tồn được những điều vừa nói.

Năm 1990, Hiệp hội Nghiên cứu Tự nhiên Mỹ đã bầu chọn Niên Lịch Miền Gió Cát cùng với Mùa xuân vắng lặng (Silent Spring) của Rachel Carson là hai cuốn sách đáng trân trọng và đáng chú ý nhất về chủ đề môi trường trong thế kỷ 20.

Nẻo về của ý

Đọc Nẻo Về Của Ý ta như được thưởng thức một bài thơ tuyệt đẹp, trong bài thơ ấy hiện lên những nét vẽ đầy thơ mộng về cảnh núi rừng, ở trong đó cũng chứa đựng nguồn tuệ giác thâm sâu có được từ chính những trải nghiệm trong cuộc đời thực của tác giả với những nhân vật có thực. Bằng một ngòi bút nhẹ nhàng, khoáng đạt, đầy yêu thương, tác giả nắm tay ta cùng bước trên những thảm cỏ xanh quanh chân núi rồi từng bước một, cùng ta đi rất thảnh thơi, an lạc theo vòng xoắn ốc lên tới tận đỉnh núi. Trên đường đi ngập tràn những kỳ hoa dị thảo, người bộ hành vừa đi vừa chơi, vừa thưởng thức những vẻ đẹp xung quanh và khi lên tới nơi mới ngỡ ngàng là mình đang ở trên đỉnh núi, vui sướng, khỏe nhẹ và bình an.

Với ngày như lá tháng như mây

Trải dài qua 30 bài viết, tập tản văn Với Ngày Như Lá Tháng Như Mây... chứa đựng một cuộc du hành trong tâm tưởng của tác giả đưa người đọc trôi về thời xa vắng của đất Sài Gòn - Gia Định trên dưới nửa thế kỷ trước. Ở đây, không chỉ là kỷ niệm riêng tư của tác giả về những ngày ấm êm trong ngôi nhà cũ của cha mẹ, mái trường yêu dấu với hình bóng thầy cô bè bạn, những ngày hè tươi đẹp với thú vui trẻ nhỏ và món quà vặt đơn sơ... mà bàng bạc trong đó còn là câu chuyện khắc họa đôi nét chân dung vài nhân vật nổi tiếng của Sài Gòn xưa, những câu chuyện về các khu phố nổi tiếng như xóm chợ Nancy, Cây Gõ, Xóm Gà... vừa quen thuộc gần gũi nhưng chứa đựng nhiều huyền thoại của cuộc sống một thời không còn nữa... Tác giả vẫn giữ được sự kết hợp tự nhiên và nhuần nhuyễn ở dạng bài tản văn đậm cảm xúc tự nhiên nhưng ngồn ngộn tư liệu, luôn có khám phá mới và chi tiết mới, giữ được thế mạnh của một cây viết sinh ra và lớn lên ở thành phố này. Cuốn sách sẽ khơi gợi lại niềm hoài nhớ của một cộng đồng không nhỏ những người gắn bó với thành phố, góp phần lưu giữ những ký ức đang dần mai một và giúp các độc giả mai sau lần tìm về quá khứ.

Hết.

Đọc bài viết

KOMOaudio

Nếu yêu mến Trịnh Công Sơn, bạn không thể bỏ qua những cuốn sách này

Published

on

By

Có lẽ trong mỗi chúng ta, ai nấy đều có một miền kí ức riêng gắn liền với âm nhạc Trịnh Công Sơn dù ít dù nhiều. Ông không chỉ tạo tác nên những giai điệu sâu lắng, đầy cảm xúc; lời nhạc ông viết ra còn rất thơ, với vô số cách dùng từ mới lạ, làm giàu thêm cho tiếng Việt như: nắng thủy tinh, tuổi đá buồn, tay măng trôi trên vùng tóc dài, rừng xưa đã khép, vết sầu khắc trên da… Chính vì vậy, đã có nhiều cuốn sách không chỉ viết về âm nhạc, cuộc đời ông mà còn phân tích cặn kẽ thi tính trong ca từ của nhạc Trịnh. Để hiểu rõ hơn về người nhạc sĩ thiên tài này dưới nhiều góc độ khác nhau, Bookish đã lập một danh sách các tác phẩm không thể bỏ qua nếu bạn yêu mến nhạc Trịnh Công Sơn. Mình cùng tham khảo nhé.

1. Trịnh Công Sơn - Một Nhạc Sĩ Thiên Tài

Ngay cả với người đã cống hiến rất nhiều cho đời như Trịnh Công Sơn, thì vẫn nguyên khối dở dang còn lại giữa người ra đi và người ở lại. Lòng càng lớn, tài càng cao thì ý nguyện càng nhiều. Làm sao chẳng dở dang? Bao nhiêu biểu hiện tiếc thương mến mộ của người sống là bấy nhiêu sự níu kéo bất lực, bấy nhiêu mối giao tình sửa soạn chùng xuống.

Cái dở dang ấy là một ẩn số, suốt đời là một con số chưa biết và sẽ không bao giờ biết. Đời sống chúng ta ngày một ngày hai sẽ cộm lên những số chưa biết như thế này để cho từng dòng người, từng thế hệ nương theo, truy tìm.

2. Tâm Tình Với Trịnh Công Sơn

Bửu Ý Là người bạn thân thiết của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn và là một học giả uyên thâm, một nhà "Huế học" với giọng văn giàu chất trí tuệ, suy tưởng mà vẫn mềm mại, những trang sách của ông có một sức hút riêng và làm người đọc tin cậy.

Trong Tâm Tình Với Trịnh Công Sơn, nhờ sự tinh lọc của tác giả, chúng ta có thể "gặp lại" Trịnh Công Sơn với đầy đủ chi tiết đời sống, tính cách, tâm trạng cùng những giá trị mà Trịnh Công Sơn để lại cho đời.

3. Thư Tình Gửi Một Người

Tập sách gồm toàn bộ thư từ và hình ảnh liên quan mà nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã gửi cho Ngô Vũ Dao Ánh – người con gái đã là nhân vật trong nhiều khúc tình ca của nhạc sĩ từ năm 1964 đến năm 1989.

Có thể nói qua tập sách người đọc sẽ hiểu hơn con người và hoàn cảnh ra đời của những nhạc phẩm của Trịnh Công Sơn, đặc biệt là sự chuyển hóa trong nhận thức của nhạc sĩ.

4. Trịnh Công Sơn Và Bob Dylan - Một Đối Chiếu Về Tôn Giáo, Chiến Tranh Và Tình Yêu

Bằng phương pháp đối chiếu văn hóa và sử dụng chuyên ngành Ngôn ngữ học ứng dụng, tác giả John C. Schafer đặt Trịnh Công Sơn bên cạnh Bob Dylan để giải quyết các câu hỏi: Liệu Trịnh Công Sơn có phái là một Bob Dylan của Việt Nam hay không?; có những tương đồng, dị biệt nào giữa họ trong tư cách nghệ sĩ và con người xã hội?...

Một "sân khấu" được dựng lên với những cuộc khảo sát thú vị trên các phương diện: tôn giáo, chính trị, chiến tranh, tình yêu và chung quy là hai bối cảnh văn hóa đã hun đúc nên hai tài năng này. Từ đó, không chỉ vấn đề tiểu sử cá nhân, tiểu sử nghệ thuật, cá tính sáng tạo, vai trò trí thức của Trịnh Công Sơn và Bob Dylan được trình bày cụ thể, lý tính, mà cuốn sách này còn tái hiện một bức tranh thời đại biến động qua những tương đồng, dị biệt của hai nhân vật lớn thuộc về hai nền văn hóa, đặc biệt trong bối cảnh xung đột, chiến tranh những năm 1960-1970..

Cuốn sách không dừng lại ở những vấn đề thuộc phạm vi âm nhạc, mà xa hơn, soi tỏ một phông nền thời cuộc. Từ đó có thể lý giải vì sao Trịnh Công Sơn và Bob Dylan đã trở thành hai tượng đài vượt ra khỏi khuôn khổ nền văn hóa của mình.

5. Đằng Sau Những Nụ Cười

Không viết theo bất cứ một trình tự nào, các câu chuyện kể trong Đằng sau những nụ cười như những đường nét riêng biệt lúc có lúc không nhưng gắn kết trong những nhớ quên của bức tranh kí ức. Trong bức tranh ấy, hiện rõ tình yêu lớn của nữ ca sĩ với Trịnh Công Sơn.

Hai người từng đi cùng nhau trong những ngày rất trẻ, yêu thương nhau bằng một tình yêu rất đỗi lạ kỳ. Đến với nhau như một mối lương duyên hạnh ngộ. Và suy tư có lẽ sẽ còn kéo dài dai dẳng suốt phần còn lại của cuộc đời. “Ngày đó... ngày đó chúng tôi còn trẻ và rất gắn bó. Có ai trong chúng tôi nghĩ rằng có một ngày nào đó lại phải thương nhớ nhau từng phút giây. Hồn xa rồi, người ta còn có thể sống được không? Trái tim ngưng đập rồi người ta có thể nào không chết? Chúng tôi đã đến với nhau một lần. Chỉ một lần nhưng xin đủ cho một đời...”

6. Trịnh Công Sơn - Tôi Là Ai, Là Ai…

Trịnh Công Sơn - Tôi Là Ai, Là Ai… gồm những bài viết dưới dạng kỷ niệm, hồi ức, cảm tưởng, nghiên cứu về nhạc sĩ Trịnh Công Sơn và những ca khúc của ông, phần lớn đã được công bố trên các phương tiện truyền thông đại chúng từ trước và sau ngày ông mất, của các tác giả là nhà văn, nhà thơ, nhà báo, nhạc sĩ, họa sĩ, ở trong và ngoài nước.

Mỗi người dưới góc nhìn riêng đã bày tỏ tình cảm, suy tư và nhận thức của mình về cuộc đời và những ca khúc của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn.

7. Trịnh Công Sơn và Cây Đàn Lyre Của Hoàng Tử Bé

Trịnh Công Sơn và Cây Đàn Lyre Của Hoàng Tử Bé là cuốn sách viềt về Trịnh Công Sơn, do một người bạn từ thời thiếu niên của nhạc sĩ họ Trịnh viết.

Thông qua tập sách, người đọc sẽ được biết về Trịnh Công Sơn tuổi ấu thơ, những tư tưởng ảnh hưởng đến quan niệm triết học của nhạc sĩ họ Trịnh, tuổi thanh niên với nghề gõ đầu trẻ ở Bảo Lộc và những năm tháng trốn lính lao đao hết Huế đến Sài Gòn, những nghi ngại đến từ hai phía và con người Trịnh Công Sơn trong những năm tháng hòa bình.

Cuốn sách được viết dưới nhiều thể loại văn học như truyện ngắn, tản văn, hồi ức, chuyện kể… hình thành nên một tác phẩm về một con người – con người Trịnh Công Sơn.

8. Như những dòng sông

Trong những năm 60 của thế kỷ trước, tên tuổi Trịnh Công Sơn thường xuất hiện trên những tạp chí uy tín ở nước ngoài như New York Times, Le Monde, Figaro... và báo chí Mỹ từng so sánh anh là một Bob Dylan của Việt Nam. Trong nhiều cuộc trả lời phỏng vấn báo chí trong cũng như ngoài nước, Trịnh Công Sơn chỉ nói đến những mơ ước của anh về quê hương, về bạn bè, về tình yêu... Anh không bao giờ đề cập đến chính trị, đơn giản chỉ vì anh không quan tâm đến chính trị.

Trong cuộc đời nổi tiếng khá sớm của mình, Trịnh Công Sơn đã trải qua rất nhiều kinh nghiệm về nhân tình thế thái, đã quen biết với vô số nhân vật tiếng tăm của cả hai chế độ. Trong tất cả các mối quan hệ ấy, anh chỉ nợ người đời ân tình mà không mang nợ vật chất. Anh vẫn e ngại những ngộ nhận, nhưng không bao giờ coi a là kẻ thù. Suốt một cuộc đời tha thứ và nhường nhịn, đó là những đức tính không phải ai cũng có thể có được.

9. Trịnh Công Sơn & Bob Dylan - Như Trăng Và Nguyệt?

Đã có nhiều sách viết về Trịnh Công Sơn và cố gắng giải mã những huyền thoại cũng như đưa ra cách hiểu về cuộc đời âm nhạc của người nhạc sĩ này. Tuy nhiên, Trịnh Công Sơn hiện diện như thế nào ở góc độ một người nước ngoài, đặc biệt là một người Mỹ đã từng trải qua thời nhạc sĩ sống, thì cuốn sách này có lẽ là một trong số ít ỏi đã nói đến, và hơn thế, phân tích một cách chi ly mà bao quát.

Tác giả quyển sách này, John Schafer, là giáo sư dạy môn văn chương đối chiếu tại Đại Học Humboldt, California, từng viết nhiều bài nghiên cứu về văn chương Việt Nam. Ông đã chọn điểm nhìn so sánh giữa Trịnh Công Sơn và Bob Dylan, một so sánh tưởng chừng có lý để rồi chỉ ra rằng, đây là hai con người hoàn toàn khác nhau, cả về cá tính âm nhạc lẫn tâm thế.

Bob Dylan là hào quang trong lịch sử âm nhạc Mỹ của những năm chiến tranh Việt Nam, người đã dẫn đầu, bằng âm nhạc, phong trào chống chiến tranh và đòi quyền bình đẳng công dân ở Mỹ, vào năm 2011 đã có một buổi biểu diễn trong dịp kỷ niệm mười năm ngày mất của Trịnh Công Sơn. Nhưng Dylan là người như thế nào và âm nhạc của ông có gì để chia sẻ với những bản tình ca và ca khúc phản chiến của Trịnh?

Cuốn sách so sánh những bài hát, những trường liên tưởng nghệ thuật, và cặp đôi nhạc sĩ – ca sĩ ở cả hai bên để làm rõ lên rằng, dù đều là nhạc sĩ – thi sĩ nhưng Bob Dylan và Trịnh Công Sơn đã có những con đường khác nhau. Ảnh hưởng của Kitô giáo lên Dylan hay Phật giáo nơi Trịnh là những ánh sáng soi rọi cho các tác phẩm của họ, và sự trải nghiệm của mỗi người trong hoàn cảnh chiến tranh đưa đẩy họ đến vị trí tiêu biểu cho cảm thức của thế hệ.

Cuốn sách đặc biệt ở chỗ là tiểu luận của một giáo sư người Mỹ đã từng dạy học ở Huế những năm 1960, và được người bạn đời người Việt dịch, và có lời giới thiệu của một người yêu nhạc Trịnh Công Sơn bằng sự thông tuệ sâu sắc là giáo sư Cao Huy Thuần. Có thể nói, cuốn sách còn là cuộc gặp gỡ Trịnh Công Sơn từ ba lục địa, nơi nhạc Trịnh vẫn được hát và yêu thích như thuở nào.

Hết.

Đọc bài viết

Cafe sáng