Nối kết với chúng tôi

Giới thiệu sách

Món cuốn xanh – Gói yêu thương trong dinh dưỡng lành

Nhiều người nghĩ rằng những món ăn được chế biến từ thảo mộc không hấp dẫn bằng món ăn từ thịt cá, nhưng đó là do họ chưa thấu đáo hết sự lợi lạc của lối ăn uống rau xanh, củ sạch, một kho tàng dinh dưỡng đang được các tổ chức y tế quốc tế khuyến khích mọi người áp dụng để phòng chống mọi bệnh tật.

Đăng từ

on

Theo các nhà khoa học, nếu chúng ta đổi khẩu vị – dùng những món chay được chế biến từ rau củ thiên nhiên thay cho các món mặn được chế biến từ thịt động vật- trong thực đơn hàng ngày thì sẽ giảm thiểu được nhiều chứng bệnh bất thường, cơ thể sẽ dồi dào sinh lực, tinh thần vui vẻ, an lạc, và còn góp phần giúp cho môi trường sống được thanh sạch hơn.

Nhiều người nghĩ rằng những món ăn được chế biến từ thảo mộc không hấp dẫn bằng món ăn từ thịt cá, nhưng đó là do họ chưa thấu đáo hết sự lợi lạc của lối ăn uống rau xanh, củ sạch, một kho tàng dinh dưỡng đang được các tổ chức y tế quốc tế khuyến khích mọi người áp dụng để phòng chống mọi bệnh tật.

Từ xưa, người Việt ta đã biết kết hợp tinh tế rau tươi củ tốt đậu ngon để sáng tạo chế biến các món ăn chay “sang như tiệc” hoặc tận dụng nguồn nguyên liệu có sẵn trong vườn nhà để xào nấu những món chay đơn giản thanh đạm nhưng vẫn đầy đủ yếu tố dinh dưỡng, và truyền thống tốt đẹp ấy cho đến ngày nay vẫn không mai một.

Món cuốn xanh – Gói yêu thương trong dinh dưỡng lành
Xem chi tiết

Nếu chịu khó dành chút thời gian quý báu để khám phá kho tàng ẩm thực Việt Nam, bạn sẽ thấy rất thú vị vì mẹ thiên nhiên đã trao tặng cho chúng ta cả một kho thực phẩm xanh tiềm tàng nhiều dưỡngchất và dược chất có lợi cho sức khỏe con người.

Chỉ cần dạo một vòng quanh vườn làng thôn xóm khắp ba miền đất nước, bạn sẽ trông thấy mỗi khoảnh đất là một “vườn rau xanh”, người ta tận dụng chái trước hè sau quanh khuôn viên nhà ở để giăng giậu, đánh vồng trồng đủ thứ rau xanh sử dụng cho bữa cơm gia đình, vừa tiết kiệm vừa giúp cho cơ thể thanh sạch, phòng tránh được các bệnh tật, lại vừa khỏi phạm giới sát sanh.

Đó là nói chuyện trên bờ, còn dưới nước có rau xanh không? Sau những hôm trời gió biển động, đi dọc theo bờ biển bạn sẽ thấy từng cụm rong biển, rong tảo tươi xanh theo sóng dạt vào bờ, chỉ cần chọn những cọng rong non mang về làm món rau thanh nhiệt ăn mát lòng mát dạ mà lại miễn phí. Đó là chưa kể, loại cây sống dưới nước này còn được đông, tây y bào chế thành nhiều loại thuốc hỗ trợ sức khoẻ cho bệnh nhân.

Tận dụng nguồn nguyên liệu tự nhiên ấy, chúng ta có thể kết hợp các đặc tính của những loại khoai, củ, đậu, mè, rau quả tươi tốt – mùa nào thức ấy – để biến tấu thành những món cuốn chay ngon lành bổ dưỡng, ít hao tốn hầu bao mà vẫn có nhiều món ngon phục vụ cho các thành viên gia đình, chia sẻ với bạn bè thân thích.

Vậy nên, cần chi phải chế biến những món chay giả mặn, những món giả thịt, tôm, cua, gà, vịt, heo, bò… được tạo hình từ các loại bột trộn thêm hương liệu hóa chất hầu đánh lừa khẩu vị, vừa không có lợi cho sức khỏe vừa không tiết kiệm. Đó là chưa nói đến đạo lý nhà Phật là ăn chay mà “khởi niệm” món mặn – dù là tên gọi giả –  thì cũng xem như “phạm giới” rồi.

Với tâm nguyện của người yêu “ ẨM THỰC XANH” – vì sức khỏe cộng đồng, vì sự sống muôn loài và vì trái đất thân yêu – tôi viết cuốn sách này để chia sẻ cùng chị em phụ nữ những món chay ngon, lành, bổ dưỡng, nguyên liệu rẻ, dễ kiếm, dễ làm mà tôi học được ở mẹ tôi và các bậc tiền bối.

Nhờ sự phối hợp đồng điệu của hai người thân thương là em dâu Thủy Võ và con gái Nguyễn Hồ Tiếu Anh, xin gởi đến các BẾP NHÀ 18 món cuốn Việt đi cùng 10 món nước chấm chay.

Từ món Ram chay cung  đình cầu kỳ sang trọng cho đến món Cuốn rau vườn bánh  nướng dân dã đều mang những phong vị rất riêng của từng món cuốn Việt Nam, ấy là một bức tranh tịnh lạc, là nét văn hóa ẩm thực độc đáo hấp dẫn mọi giới và du khách bốn phương.

Này là hương vị thanh khiết dẻo bùi của sen kết hợp các nguyên liệu tươi mớicủa thảo mộc trong món Cuốn sen ngũ sắc chấm với các loại nước xốt trái cây để tăng thêm phần bổ dưỡng; món Cuốn xanh tập hợp các vị rau thuốc tươi mát ngan ngát hương quê cuốn cùng bánh tráng phơi sương chấm nước mắm chay chua ngọt là một món ăn lành mạnh thanh nhiệt mát lòng. Món Chả giò bách hoa với hương hoa thiên lý hòa quyện cùng nấm hương bổ dưỡng, cốm vòng dịu ngọt bọc quanh bằng lá Pía đậu xanh giòn rụm chấm ngập xốt cam; Món Cuốn rong biển lăn mè với rong biển tươi, chả lụa chay, đậu hủ cùng thảo mộc nhúng sữa tươi lấm tấm hoa mè vàng ươm; Món Cuốn trái cây chon giòn là sự kết hợp đồng điệu của trái cây tươi và nấm, với những sợi khoai tây mềm dịu quấn quanh cho thêm hương thêm sắc…

Với tôi, những món cuốn này luôn gợi lên hình ảnh vòng tay ấm áp bao dung của mẹ, vòngtay thủy chung phu thê mặn nồng, vòng tay san sẻ buồn vui anh em ruột thịt, hay vòng tay quêhương luôn ấp ủ, đợi chờ những bước chân xa quay về…

Bởi thế, xin hãy xem mỗi món cuốn chay nơi đây là một lời chúc tốt đẹp của những người thực hiện trân trọng gửi đến quý độc giả cùng những người thân yêu.

Ban Biên Tập

viết bình luận

Viết bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Giới thiệu sách

Nguồn gốc của ngoại tộc: Cuộc truy nguyên căn tính loài người

Nạn phân biệt chủng tộc, nỗi sợ hãi, ranh giới, những cuộc đại di cư, niềm khao khát thuộc về nơi nào đó… là những chủ đề được Toni Morrison (tác giả đoạt giải Nobel Văn chương năm 1993) khảo sát kĩ lưỡng trong “Nguồn Gốc Của Ngoại Tộc”.

Đăng từ

on

Người đăng

Chi tiết tác phẩm

Nguồn gốc của ngoại tộc tập hợp những bài diễn văn của Toni Morrison năm 2016 trong khuôn khổ chương trình thường niên Charles Eliot Norton Lectures do đại học Harvard tổ chức. Qua đó, Morrison bàn về những chủ đề chính yếu trong tác phẩm của bà và đây cũng là những chủ đề ngày càng có sức ảnh hưởng lớn trên bản đồ chính trị thế giới: nạn phân biệt chủng tộc, nỗi sợ hãi, ranh giới, những cuộc đại di cư, niềm khao khát thuộc về nơi nào đó.

Sự khác biệt chủng tộc là gì và tại sao điều đó lại quan trọng? Động cơ nào thúc đẩy con người có khuynh hướng tự xây dựng những Kẻ Ngoại Tộc? Tại sao sự hiện diện của Kẻ Ngoại Tộc lại khiến chúng ta lo sợ? Qua Nguồn gốc của ngoại tộc, Toni Morrison khơi gợi những câu hỏi ấy cùng những nghi vấn thiết yếu khác về căn tính con người. Trong quá trình tìm kiếm câu trả lời, Morrison không chỉ soi chiếu vào lịch sử, chính trị mà còn vào chính ký ức cá nhân của bà, và đặc biệt là văn học. Harriet Beecher Stowe, Ernest Hemingway, William Faulkner, Flannery O’Connor, và Camara Laye là những tác giả được bà thăm dò.

Khi đọc những phân tích của bà, ta sẽ khám phá lại lần nữa các tác phẩm quen thuộc dưới chiều kích về chủng tộc, hay nói như thuật ngữ của bà là Sự Ngoại Tộc Hóa (Othering). Trong tác phẩm Túp lều bác Tom của nhà văn Harriet Beecher Stowe, có lẽ với những dòng miêu tả khoảnh vườn ngập tràn hoa lá xinh tươi trước túp lều bác Tom (một người da đen) khi cậu chủ George (một thiếu niên da trắng) đến viếng thăm, phần lớn chúng ta sẽ chỉ đơn thuần đắm chìm trước vẻ đẹp thiên nhiên. Nhưng Morrison đã nhận ra trong những dòng văn “được tỉa tót, đầy mời gọi, thu hút” ấy là nỗi sợ hãi của một người da trắng khi bước vào lãnh địa của người da đen: phải có thật nhiều dấu hiệu ôn hòa cho thấy anh được hoan nghênh và an toàn, anh mới dám bước vào khu vực của Kẻ Ngoại Tộc.

Thông qua những phân tích sắc sảo, Morrison chỉ ra cách thức văn chương đã vô tình thao túng nhận thức của người đọc về việc phân biệt đối xử dựa trên màu da hình thành như thế nào. Không chỉ dựa trên một đoạn văn như trong tác phẩm Túp lều bác Tom, đôi khi nó nằm ở ngay cách nhà văn lựa chọn từ ngữ. Morrison dẫn ra ví dụ trong tác phẩm To Have and Have Not của Hemingway. Harry Morgan – một người buôn lậu rượu mía và là nhân vật chính của cuốn tiểu thuyết, khi trò chuyện với người da đen độc nhất trên thuyền, ông gọi người đó bằng tên là Wesley. Nhưng ở ngôi trần thuật thứ ba để kể chuyện với người đọc, Hemingway lại sử dụng từ “tay mọi đen” cho nhân vật Wesley. Morrison đặt ra câu hỏi: tại sao Hemingway không sử dụng tên thật của người da đen để dẫn dắt câu chuyện, tại sao ông cần nhấn mạnh yếu tố màu da để trần thuật? Và bà đưa ra một nhận định rất đáng suy ngẫm, rằng Hemingway đã “chủ ý nhấn vào lòng trắc ẩn người kể chuyện dành cho người đàn ông da đen, thứ tình thương có thể khiến cho kẻ buôn rượu lậu này trở nên thân thiết với người đọc.” Chính sự thương hại đó đã cho thấy tâm thức kẻ trên người dưới.

Không chỉ phân tích tác phẩm người khác, Morrison còn chia sẻ những dụng ý về lựa chọn nghệ thuật trong tác phẩm của mình. Qua đó, những độc giả yêu mến bà vừa hiểu thêm quá trình sáng tạo của bà, vừa nắm rõ hơn những quan niệm của bà về Sự Ngoại Tộc Hóa trong văn chương hư cấu. Khi viết Yêu dấu (Beloved), bà lấy cảm hứng từ câu chuyện có thật về Margaret Garner – một người mẹ nô lệ ở thế kỷ 19 đã giết con mình vì không muốn con phải chịu những hành hạ đau đớn của kiếp nô lệ. Điều lí thú là Morrison hoàn toàn không quan tâm đến vụ xử án tai tiếng của sự kiện này như nhiều người, với tấm lòng nhân đạo của một nhà văn lớn, bà hướng sự chú ý đến việc người mẹ chồng đã không thể lên án hành vi giết người của con dâu và tiếng nói không thể cất lên của đứa trẻ đã khuất. “Chuyện của Margaret Garner thực dù có thuyết phục đến đâu, thì trung tâm và sức ảnh hưởng của cuốn tiểu thuyết vẫn là đứa bé bị hạ sát. Tưởng tượng về bé đối với tôi là linh hồn và cốt cách của nghệ thuật.” Thông qua đó, bà khẳng định một trong những vai trò quan trọng của văn chương là: “Tiểu thuyết tự sự cung ứng một nơi chốn hoang dã có kiểm soát, một cơ hội để là và để trở thành Kẻ Ngoại Tộc. Kẻ xa lạ. Với sự đồng cảm, sự minh bạch, và rủi ro của việc khảo sát tự thân. Để nhắc lại, đối với tôi – tác giả, bé gái Yêu Dấu, cái sinh linh ám ảnh, là Ngoại Tộc tối hậu. Lên tiếng đòi, đòi mãi mãi một nụ hôn.”

Với những vấn đề bất ổn trên thế giới hiện nay, Nguồn gốc của ngoại tộc như một tấm gương soi chiếu giúp ta nhận thức được những nỗi sợ hãi thuộc về căn tính khi đối diện với tha nhân. Qua đó, ta biết được vị thế của mình, biết cách điều chỉnh nhận thức và hành vi khi sống trong thời đại toàn cầu hóa. Và Toni Morrison cũng nhắc ta nhớ rằng văn chương sẽ luôn luôn là chốn cư ngụ vĩnh hằng cho những Kẻ Ngoại Tộc, là mái nhà thân thương mà ta không thấy mình là kẻ xa lạ khi sống trong nó.

Thông tin tác giả

Toni Morrison là nhà văn Mỹ đã nhận được nhiều giải thưởng văn học uy tín, trong đó có giải Pulitzer cho tác phẩm hư cấu năm 1988. Năm 1993, bà được nhận giải Nobel Văn chương và trở thành phụ nữ da đen đầu tiên được trao giải thưởng cao quý này. Bà tích cực tham gia các phong trào đòi bình quyền phụ nữ, thường phát biểu trong những đại hội của phụ nữ da đen. Tác phẩm của bà được dịch ra nhiều thứ tiếng và là đối tượng của nhiều công trình nghiên cứu. Những tác phẩm tiêu biểu: The Bluest Eye (1970), Beloved (1987), A Mercy (2008)…

Đọc bài viết

Giới thiệu sách

Đốn hạ: Nét quyến rũ từ sự hiểm độc của Thomas Bernhard

“…tôi có thể đưa tất cả bạn bè cũ của tôi vào không gian trong trang sách và nhốt giữ họ ở đó.”

Đăng từ

on

Người đăng

Chi tiết tác phẩm

Ngày 28 tháng 8 năm 1984, có một tiểu thuyết mang tên Đốn hạ mới chỉ phát hành được bốn ngày đã bị cảnh sát thu hồi toàn bộ trên thị trường dưới án lệnh của thẩm phán, xuất phát từ một vụ kiện tụng dân sự do nhạc sĩ tên gọi Gerhard Lampersberg đâm đơn. Lý do là cách tiểu thuyết này “bôi nhọ, phỉ báng, sỉ nhục” một nhân vật trong truyện được cho là khá giống với Lambersberg đã làm hư hại đến danh tiếng của nhạc sĩ này ở ngoài đời. Cha đẻ của tiểu thuyết này không ai khác chính là Thomas Bernhard – nhà văn, nhà thơ, nhà soạn kịch tai tiếng thế kỷ 20 – kẻ được mệnh danh “chuyên vạch áo cho người xem lưng” của nước Áo.

Đây không phải là lần đầu tiên các tác phẩm của Thomas Bernhard vướng vào kiện tụng. Một giáo viên cũ của Bernhard, hay một gia đình thẩm phán bị lấy tên để đặt cho nhân vật hư cấu trong truyện, đã từng đâm đơn kiện nhà văn vì lý do các tác phẩm này đã “xuyên tạc, bóp méo” con người họ. Lần này, tiểu thuyết mang tên Đốn hạ của ông tiếp tục “gây thù chuốc oán” với cánh trí thức thượng lưu cùng đám “bù nhìn nghệ sĩ” của thành Vienna, khi ông “giương rìu” đốn thẳng vào thiết chế nghệ thuật hèn hạ giả trá bắt tay thỏa hiệp cùng những nhà cầm quyền.

Nhân vật kể chuyện của Đốn hạ là một nhà văn quay trở lại Vienna sau khi sống ở London 20 năm và nhận lời mời tham dự một buổi “dạ tiệc nghệ sĩ”. Ngồi lừng lững trên ghế bành, với ly sâm panh trên tay, ông phóng tia nhìn từ bóng tối và lặng lẽ quan sát những người xưa kia từng là bạn bè thân thiết trong giới nghệ thuật mà ông đã hoàn toàn quay lưng. Theo tiến trình của buổi tiệc, những ký ức về mối quan hệ với từng người khách ùa về và theo đó diễn biến tâm trạng của người kể cũng trở nên càng lúc càng kích động. Đỉnh điểm kích động là khi bữa tiệc khép lại và cuốn sách này được mở ra: “tôi sẽ viết ngay về cái gọi là buổi dạ tiệc nghệ sĩ này, bất kể là viết về cái gì, miễn là phải viết ngay, viết ngay lập tức, kẻo muộn…” Sáng tác năm 1984, Đốn hạ như tập hợp những ghi chép của Thomas Bernhard về chính quá khứ của ông ba thập kỷ trước. Ông chia sẻ: “Đôi khi ta muốn cầm bút viết lại để tóm bắt những phân đoạn mang tính quyết định của cuộc đời ta. Và Đốn hạ là tác phẩm tóm bắt những năm 50 của tôi. Lúc này chúng ta ở những năm 80, tức là 30 năm sau, và tôi có thể đưa tất cả bạn bè cũ của tôi vào không gian trong trang sách và nhốt giữ họ ở đó.”

Say sưa trong những tràng công kích liên tu bất tận, Thomas Bernhard vận dụng thủ pháp độc thoại tự sự miên man mà sau này đã để lại ảnh hưởng sâu sắc đến những cây bút đương thời như Laszlo Krasznahorkai, Antonio Lobo Antuñes hay W.G. Sebald. Chương, hồi và ngắt đoạn nhìn chung hoàn toàn thiếu vắng, câu cú đôi khi tuôn từ trang này qua trang khác, tạo nên dòng suy tưởng vừa gấp gáp dữ dội lại vừa uyển chuyến và có nhạc điệu nhờ biện pháp điệp ngữ điêu luyện.

Được sáng tác vào cuối đời trong tình trạng sức khỏe kiệt quệ, vật lộn với các chứng bệnh liên quan đến tim phổi, nhưng tiểu thuyết như Đốn hạ cùng với Diệt vong hay Kẻ thất bại (Der Untergeher) lại được đánh giá nằm trong số những tiểu thuyết xuất sắc nhất của nhà văn. Thiếu vắng những chất liệu xốc nổi hay phong cách Gothic cường điệu trước đây, trước tác cuối đời của ông tập trung diễn tả tài tình thứ nghịch lý trọng tâm trong tư duy sáng tác: đó là khao khát bộc lộ nội tâm mạnh mẽ đối địch với thôi thúc đi đến tình trạng cô lập tuyệt đối. Sự thâm hiểm được lắng lại và đi vào chiều sâu, những mũi lao phóng ra ít nhưng bén ngót và trúng đích. Như chính Thomas Bernhard tự nhận: “Càng già tôi càng hiểm độc, cũng như những cuốn sách của tôi vậy, đó cũng là một trong những nét quyến rũ của các tác phẩm của tôi.”

Với Đốn hạ, ông chĩa mũi dùi vào giới ngụy nghệ sĩ cùng thói tham danh hám mẽ và lối sống giả trá từ sân khấu xuống đời thực của chúng. Bernhard miêu tả thành phố Vienna là “cái cối xay nghệ thuật lớn nhất thế giới, trong đó các bộ môn nghệ thuật cùng các nghệ sĩ sẽ bị xay nhuyễn, bị nghiền nát, hết năm này sang năm khác” ấy thế nhưng “bọn chúng suốt đời không theo đuổi mục tiêu nào mãnh liệt hơn là được nhảy vào cối xay nghệ thuật đó, chen lấn xô đẩy, tranh nhau nhảy vào xối xay nghệ thuật sẽ xay nghiền họ thành cám ấy.” Ông miệt thị nhà hát danh giá nhất nước Áo – Nhà hát kịch Burgtheater là “phá sản về mặt nghệ thuật,” còn diễn viên Nhà hát kịch Burgtheater “thật ra chỉ là một lũ bù nhìn tiểu tư sản, không chút hiểu biết gì về nghệ thuật sân khấu, và từ lâu, đã biến Nhà hát kịch Burgtheater thành một thứ nhà thương chứa chấp căn bệnh mê kịch nghệ hời hợt”. Trước những lời lẽ cáo buộc bôi nhọ, phỉ báng, ông chỉ nói: “Những thái độ này hoàn toàn không gượng ép. Nếu bạn sống ở đây và đi bộ xung quanh thành phố, nếu bạn làm quen với con người ở đây, kiểu gì bạn cũng sản sinh ra những suy nghĩ trên”. Ông tuyên bố mình viết bằng bút, không phải bằng súng: “Nếu có người cảm thấy bị đụng chạm thì đó là vấn đề của anh ta, hay vấn đề của cả đất nước hay của cả nền văn hóa này. Những ai cảm thấy tôi đang khai hỏa là những người cho rằng mọi từ ngữ trong sách, hay mọi từ ngữ nói chung, đều là những viên đạn.”

Nghệ thuật cần phải tự thân vận động và nuôi sống chính nó – đó là kim chỉ nam cho cuộc đời hoạt động nghệ thuật của Thomas Bernhard được thể hiện tường minh trong tác phẩm Đốn hạ. Đặc biệt thông qua hai nhân vật là nữ nhà văn Jeannie Billroth và Anna Schrecker, những kẻ “từ bỏ triệt để các giấc mơ hay các dự định cũng như niềm say mê ban đầu chúng dành cho văn học để đi vào thứ nghệ thuật tầm thường và đáng ghét, chuyên nịnh bợ nhà nước cầm quyền”, Bernhard kết án sự thỏa hiệp giữa cường quyền và nghệ thuật làm vấy bẩn nghệ thuật chân chính và “treo cổ” những nghệ sĩ thiên tài. Theo ông, bất kỳ ai nhận trợ cấp dù chỉ một đồng đều không chỉ sản sinh ra thứ văn chương “sặc mùi phụ thuộc”, mà còn “phản bội toàn bộ nền văn chương”, “hủy hoại đời sống văn hóa”. Ông tự nhận chưa từng bao giờ nhận bất kỳ trợ cấp nào của chính phủ và cũng sẽ không cho bất kỳ nghệ sĩ trẻ nào dù chỉ một đồng, bởi thành hay bại phải do tự anh ta bươn chải mà nên.

Sau khi vụ kiện tụng được dàn xếp ổn thỏa và tác phẩm được lưu hành trở lại thị trường, doanh thu Đốn hạ tăng vọt và Thomas Bernhard hẳn là người hân hưởng hơn ai hết. Tuy vậy, tác phẩm có được thành công vang dội không chỉ nhờ một vụ bê bối. Như báo Washington Post đã dành tặng lời khen: không một cuốn sách nào khác có thể giới thiệu về Bernhard toàn diện hơn Đốn hạ; đây có lẽ chính là tác phẩm kết hợp giữa yếu tố hư cấu và tự truyện rõ nét hơn bao giờ hết trong toàn bộ trước tác của Thomas Bernhard.

Hết.

Vĩnh Ngân

Đọc bài viết

Giới thiệu sách

Kẻ ly hương, tiếng lòng của những cảnh đời xa xứ

Không phải người tị nạn nào cũng đủ sức để thốt lên tiếng nói của mình.

Đăng từ

on

Người đăng

Vừa được công ty Sách Phương Nam giới thiệu đến độc giả vào đầu tháng 11/2019, Kẻ ly hương là quyển sách tập hợp 17 bài tiểu luận của 17 tác giả vốn xuất thân là người tị nạn từ khắp nơi trên thế giới, trong đó có 2 tác giả gốc Việt – Bùi Thi và Trần Vũ. Chủ biên quyển sách này chính là Viet Thanh Nguyen, nhà văn gốc Việt đoạt giải Pulitzer 2016. Nhờ những trải nghiệm chân thật của chính mình, Viet Thanh Nguyen luôn có sự thấu hiểu sâu sắc với những cảnh đời xa xứ và không ngừng cất lên tiếng nói thay cho những con người phải sống tha hương, không chỉ ở Mỹ mà còn ở khắp nơi trên thế giới.

Kẻ ly hương vì thế có thể được xem là bản hòa âm tiếng lòng bi thiết và vô cùng chân thực của những cảnh đời xa xứ.

Dù xuất thân, hoàn cảnh và con đường bỏ xứ khác nhau, những bi kịch mà họ đối mặt cũng khác nhau, nhưng 17 tác giả trong cuốn sách đều gặp nhau ở thân phận ly hương – phải trở thành người tị nạn ở một đất nước xa lạ. Các bài tiểu luận viết về trải nghiệm của chính họ như những nạn dân, về những cuộc đời bị thay đổi hay hủy hoại bởi các xung đột địa chính trị; từ đó, phần nào phác thảo nên chân dung của những kẻ ly hương. Mỗi tác giả mang đến cho người đọc một câu chuyện riêng, và bằng cách kể lại những ký ức của chính họ và gia đình họ, tất cả đã phần nào giãi bày tâm sự của những con người xa xứ, giúp cho nỗi lòng của kẻ tha hương có cơ hội được lắng nghe. 

Từ xưa đến nay, các cuộc xung đột chính trị, sắc tộc, tôn giáo hay dị biệt văn hoá… vẫn diễn ra hằng ngày ở bất kỳ nơi nào trên thế giới. Dù biểu hiện dưới hình thức bạo lực hoặc ngấm ngầm ẩn dưới đời sống xã hội tưởng chừng như yên bình, khi bùng vỡ những xung đột đều có thể đẩy con người đến cảnh áp bức, bị trừng phạt, giết chóc, hoặc buộc không ít người phải ly hương, mang theo ước vọng về một tương lai tươi sáng hơn.  

Tuy vậy, không phải cuộc trốn chạy nào cũng đem lại cho người ta một cái kết đẹp như họ vẫn trông mong. Cho dù cuộc sống nơi đất khách quê người rốt cục cũng được sung túc hơn, thành đạt hơn, yên bình hơn, những kẻ tha hương trong cuốn sách này vẫn không ngăn được hình ảnh quê nhà đau đáu tâm can, trong khi vẫn phải xoay trở để thích nghi với nơi chốn mới.

Một “nền hòa bình toàn cầu và một nơi chốn toàn cầu nơi không ai phải sống lưu vong” – theo cách nói của Viet Thanh Nguyen – là điều cả nhân loại không ngừng kiếm tìm. Thế nhưng không phải người tị nạn nào cũng đủ sức để thốt lên tiếng nói của mình. Và không phải tiếng nói nào cũng được nghe thấy, được thấu hiểu, để thúc đẩy toàn xã hội chung tay hành động.

Sự công bình chân chính là tạo ra một thế giới của những cơ hội xã hội, kinh tế, văn hóa, và chính trị vốn sẽ cho phép tất cả những con người câm nín này kể lại câu chuyện của họ và được nghe thấy, thay vì lệ thuộc vào một nhà văn hay một kiểu người đại diện nào đó. Không có sự công bình như thế, sẽ không bao giờ có hồi kết cho những làn sóng người lưu vong, cho việc tạo ra những con người càng câm lặng hơn nữa, hoặc, chính xác hơn, cho sự câm lặng khôn cùng của hàng triệu tiếng nói. Sự công bình chân chính sẽ là khi chúng ta không còn cần một tiếng nói cho những ai câm nín nữa.

Trong khi chờ đợi, chúng ta có quyển sách với những tiếng nói vang vọng mãnh liệt này, từ những cây bút vốn dĩ là những người tị nạn.

-Một số nhận xét về sách-

“Cuốn sách đã thành công trong việc minh chứng rằng ở khía cạnh nào đó, cộng đồng ly hương này giống với các quốc gia khác, cũng có những thần thoại lập quốc riêng, nhưng tất cả người dân đều mang trong mình những tấn bi kịch, những chiến thắng hay nỗi đau – và mỗi người đều có một câu chuyện riêng để kể lại.”

– The Economist

“… một sự khám phá đầy cảm động và sâu sắc về cuộc khủng hoảng tị nạn…”

– Bustle

Tựa sách: Kẻ ly hương

Tác giả: Nhiều tác giả (Viet Thanh Nguyen chủ biên)

Người dịch: Bùi Thanh Châu

Thể loại: Tiểu luận

Số trang: 232 trang

Khổ: 14.5 x 20.5cm Giá bìa: 139.000đ

Công ty Sách Phương Nam cùng NXB Hội Nhà Văn liên kết xuất bản và phát hành tháng 11/2019.


Tìm hiểu thêm về tác phẩm Kẻ ly hương


Đọc bài viết

Cafe sáng